ببه گزارش اختصاصی کاسپین، ا فرا رسیدن فصل گرما و افزایش مصرف انرژی، کشور بار دیگر در چالش تأمین برق قرار گرفته است. در این میان، استانهای شمالی بهویژه گیلان که ظرفیت زیرساختی محدود و شکنندهای دارند، بیش از سایر مناطق کشور تحت فشار قرار گرفتهاند. طبق آمار و گزارشهای مردمی، در حالی که قطعی برق در اغلب استانهای کشور معمولاً یک بار و حدود دو ساعت است، مردم گیلان روزانه دو بار و مجموعاً چهار ساعت قطعی برق را تجربه میکنند؛ این یعنی گیلان روزانه حداقل دو ساعت بیشتر از سایر استانها در خاموشی به سر میبرد.
اما چرا این نابرابری در توزیع برق و مدت قطعی وجود دارد؟ پاسخ را باید در ضعفهای ساختاری شبکه برق منطقهای، ظرفیت محدود تولید و انتقال انرژی در شمال کشور، و در نهایت مدیریت متمرکز و ناپخته بحران جستوجو کرد.
شبکه برق گیلان به دلیل موقعیت جغرافیایی، پراکندگی جمعیت و عدم توسعه زیرساختهای انتقال انرژی، بسیار شکننده است. خطوط انتقال برق که عمدتاً قدیمی و فرسودهاند، توان تحمل فشار زیاد مصرف را ندارند. از سوی دیگر، تولید برق در شمال کشور بسیار محدود بوده و وابستگی به شبکه سراسری و نیروگاههای دوردست، باعث میشود در مواقع پیک مصرف، اولویت تأمین برق به کلانشهرها و مناطق پرجمعیت داده شود.
همزمان، با ورود میلیونی مسافران در تعطیلات به استانهای شمالی، فشار بر شبکه افزایش مییابد و این شبکه شکننده تحت بار اضافه، دچار فروپاشی موقت میشود که منجر به قطع برقهای طولانیتر و مکرر میگردد.
در حالی که سخنگوی دولت سفر به شمال را بهعنوان راهکار کاهش مصرف در تهران پیشنهاد میدهد، این اقدام نه تنها کمکی به حل بحران نمیکند بلکه فشار مضاعفی بر زیرساختهای استانهای شمالی وارد میآورد. تعطیلیها و دعوت از مردم به سفر، در شرایطی که هیچگونه تقویت زیرساختی صورت نگرفته است، چیزی جز انتقال بحران به گیلان، مازندران و گلستان نیست.
این نوع سیاستگذاری، ناشی از نگاه پایتختمحور و نبود برنامهریزی جامع و منطقهای است. به جای اینکه دولت به صورت همهجانبه و زیرساختی به مسئله انرژی نگاه کند، مشکلات را با تعطیلی و انتقال مصرف به مناطق دیگر، لاپوشانی میکند. این در حالی است که مشکلات آب، برق، پسماند و ترافیک در استانهای شمالی در همین مدت، به شدت تشدید شده و زندگی مردم را به شدت تحت تأثیر قرار داده است.
همزمان با این بحران، جای تعجب است که نمایندگان مردم گیلان در مجلس شورای اسلامی نهتنها صدای اعتراض و مطالبه جدی از دولت ندارند، بلکه کمترین واکنش و موضعگیری در خصوص افزایش ساعات قطع برق در استانشان دیده نمیشود. وظیفه اصلی نمایندگان، مطالبهگری و دفاع از حقوق مردم حوزه انتخابیهشان است. سکوت در برابر این وضعیت، نه تنها خیانت به اعتماد مردم است، بلکه باعث تشدید بیاعتمادی نسبت به عملکرد نمایندگان و کل نظام سیاسی میشود.
اما چاره کار چه می توتاند باشد؛ دولت باید هرچه سریعتر سرمایهگذاری قابل توجهی در بهروزرسانی و توسعه خطوط انتقال برق و ایستگاههای توزیع در استانهای شمالی انجام دهد تا توان شبکه افزایش یابد و تحمل فشار مصرف در ایام پیک ممکن شود.
سرمایهگذاری در نیروگاههای کوچک مقیاس بادی، خورشیدی و حتی نیروگاههای زیستتوده متناسب با ظرفیتهای طبیعی استانهای شمالی باید در اولویت قرار گیرد تا وابستگی به شبکههای دوردست کاهش یابد.
از سوی دیگر اجرای طرحهای مدیریت مصرف با استفاده از فناوریهای هوشمند و فرهنگسازی میان مردم جهت کاهش مصرف غیرضروری در ساعات پیک، میتواند به کاهش فشار بر شبکه کمک کند.
همچنین به جای انتقال ناگهانی مسافر و مصرف به استانهای شمالی، باید سیاستهای متوازنسازی مصرف انرژی و بار جمعیتی در سراسر کشور اجرا شود. تعطیلیها و تشویق به سفر باید همراه با تقویت زیرساختها و برنامهریزی دقیق صورت پذیرد.
این انتظار هم می رود که نمایندگان گیلان بهطور جدی از حقوق مردم خود دفاع کنند و با پیگیری مستمر در مجلس، دولت را به بهبود شرایط و اجرای طرحهای توسعه و اصلاح زیرساختها ملزم نمایند.
قطعیهای طولانی برق در گیلان حاصل ضعف مدیریت بحران، نبود زیرساختهای مناسب و بیتوجهی به ظرفیتهای محلی است. سیاستهای صرفاً تهرانمحور و سطحی، بحران را از یک نقطه به نقطهای دیگر منتقل کرده و به تشدید نابرابریها دامن زده است. اگر دولت و نمایندگان استان گیلان فکری به حال این وضعیت نکنند، مردم این خطه که همیشه در خط مقدم حفظ طبیعت و میراث فرهنگی ایران بودهاند، بیش از پیش آسیب خواهند دید. وقت آن است که تدبیر جایگزین تصمیمات مقطعی و غیرکارشناسی شود و عدالت در تأمین انرژی برای همه اقشار کشور به اجرا درآید.
کد خبر:
40936
