به گزارش کاسپبن، در حالی که کارشناسان هواشناسی گیلان با صدور هشدار نارنجی از افزایش محسوس دما و وزش باد گرم شدید تا بسیار شدید در ارتفاعات و دامنهها خبر داده بودند، عصر پنجشنبه گذشته این هشدار در بندرانزلی رنگ واقعیت به خود گرفت؛ حوالی ساعت ۱۴:۳۰، آتش در بخشی از نیزارهای حاشیه تالاب انزلی در محدوده سنگاچین زبانه کشید؛باتلاقی بودن عرصه و نبود دسترسی مناسب به کانون اصلی آتش، عملیات مهار را با دشواری همراه کرد و وزش باد گرم، شعلهها را به صورت لکهای و پراکنده در فاصلهای حدود ۵۰۰ متر از یکدیگر گسترش میداد؛ نیروهای حفاظت محیطزیست، اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان و دهیاری سنگاچین با تلاش دستی و بیوقفه، سرانجام پس از هشت ساعت آتش را در برخورد با دو کانال آب مهار کردند.
این حادثه در حالی رخ داد که تالاب انزلی پیشتر نیز با چالشهای متعددی همچون رسوبگذاری گسترده، کاهش سطح آب و ورود آلایندهها دستوپنجه نرم میکرد؛ چالشهایی که هر بار تعادل اکولوژیک این زیستبوم ارزشمند را شکننده ترمیسازد.
آتش سوزی تالاب انزلی در پنج شنبه ۳۰ بهمن ماه پس از هشت ساعت مهار شد
بیش از ۱۰ هکتار از تالاب انزلی در آتش سوخت
مدیرکل حفاظت محیط زیست گیلان در ساعات پایانی شامگاه پنجشنبه به خبرنگار ایرنا اعلام کرد: آتش در نیزارهای حاشیه تالاب انزلی ساعت ۲۲ پس از هشت ساعت تلاش فروکش کرده است.
به گفته فرهاد حسینی طایفه بیش از ۱۰ هکتار از نیزارهای حاشیه تالاب انزلی در آتش سوخت و برآوردهای دقیق از وسعت آتشسوزی پس از انجام بررسیهای کارشناسی و محاسبات دقیق بهصورت ماهوارهای اعلام میشود.
وی اضافه کرد: باتلاقی و صعبالعبور بودن منطقه و محدودیت دسترسی به کانونهای اصلی آتشسوزی، روند مهار آتش را دشوار کرد و اما با اتخاذ تدابیر پیشگیرانه، گلوگاههای منتهی به مناطق مسکونی و تأسیسات اطراف جلوگیری شد.
تکرار حریق در تالاب انزلی
این دومین مورد آتش سوزی در نیزارهای تالاب انزلی در محدوده شهرستان بندرانزلی سال جاری است؛ نخستین حریق ظهر پنجشنبه دوم مرداد ماه اتفاق افتاد که در آن حدود سه هکتار از نیزارهای تالاب انزلی در محدوده کنار گذر طعمه حریق شد.
دومین مورد هم که ظهر پنجشنبه ۳۰ بهمن ماه حادث شد؛ نیزارهای حاشیه تالاب بین المللی انزلی در محدوده سنگاچین و در جوار شالیزارها و در سطحی کاملا مسطح بوده در آتش سوخت.
در شهرستان صومعه سرا نیز طی روزهای گذشته ۲ فقره آتش سوزی در حاشیه منطقه حفاظت شده سیاه کیشم رخ داد که طبق اعلام رئیس اداره حفاظت محیط زیست این شهرستان حدود ۳۷ هکتار از نیزارها در روستاهای نوده، چمثقال، جیرسر و قرابا دچار حریق شد
مسئولان محیط زیست احتمال عمدی بودن این آتش سوزی ها را مطرح میکنند.
آتش سوزی به قصد تصرف
سید حسن جعفری رئیس اداره حفاظت محیط زیست بندرانزلی به خبرنگار ایرنا گفت: سال گذشته تالاب انزلی از آتش سوزی در امان بود اما امسال به دلیل افزایش دمای هوا و سهل انگاری و سودجویی برخی افراد ۲ مورد آتش سوزی در تالاب انزلی را شاهد بودیم.
وی گفت: هرکجا امکان تصرف در عرصههای طبیعی وجود داشته باشد احتمال آتش افروزی به قصد تصرف اراضی انجام میشود.
وی با بیان اینکه برخی آتش سوزیها نیز در نتیجه سهلانگاری است، گفت: کشاورزانی که برای از بین بردن علفهای هرز شالیزارها اقدام به سوزاندن آنها میکنند موجب سرایت آتش به نیزارها میشوند.
جعفری تاکید کرد: اگر پس از دستگیری افراد خاطی اجازه دسترسی افراد به این اراضی گرفته شود کسی به خود اجازه دست اندازی به اراضی تالابی را نخواهد داد.
امین آقایی رئیس اداره حفاظت محیط زیست صومعه سرا نیز در گفتوگو با ایرنا از وقوع ۲ فقره آتش سوزی در حاشیه تالاب انزلی در منطقه حفاظتشده سیاه کشیم صومعه سرا (چهار روستا چمثقال، نوده، جیرسر و قرابا) خبر داد.
وی افزود: آتش سوزی ساعت ۱۳ و ۳۰ دقیقه ظهر روز چهارشنبه ۲۹ بهمن ماه در ۲ روستای نوده و چمثقال اتفاق افتاد و حدود هفت هکتار از نیزارهای حاشیه تالاب در این حریق سوخت.
وی ادامه داد: حاشیه تالاب انزلی در روستاهای جیرسر و قرابا نیز همزمان با روستای سنگاچین آتش گرفت و شعلهها از رروستای قرابا به سمت روستای جیرسر گسترش یافت؛ در این آتش سوزی حدود ۳۰ هکتار از نیزارهای تالاب انزلی از بین رفت و آتش در نهایت با کمک جوامع محلی، دهیاریها، نیروهاز منابع طبیعی، محیط زیست، آتش نشانی و سایر دستگاههای خدمات رسان خاموش شد.
آقایی بیان کرد: مظنونی در این رابطه دستگیر نشده اما احتمال عمدی بودن آتش سوزی وجود دارد؛ اداره محیط زیست صومعه سرا نیز در این رابطه شکایتی تنظیم و به مراجع قضائی ارائه کرده است.
ورود دستگاه قضایی و شناسایی ۲ مظنون
حسن کاظمپور دادستان شهرستان بندرانزلی در گفتوگو با ایرنا از شناسایی ۲ مظنون در ارتباط با حریق اخیر در حوزه این شهرستان خبر داد و اعلام کرد، تحقیقات تکمیلی در حال انجام است.
به گفته وی، بررسیهای اولیه نشان میدهد این آتش سوزی عمدی بودهاست؛ زیرا زمینی که دچار آتش سوزی شده کاملا مسطح بوده و احتمال میرود این اقدام به قصد تصرف در آینده انجام شده باشد.
دادستان شهرستان بندرانزلی با بیان اینکه متاسفانه برخی از افراد به طمع تصرف اراضی تالاب در این فصول مبادرت به آتش سوزی و حریق عمدی میکنند که بتوانند در آینده آن را به تصرف خود درآورند، تاکید کرد: شناسایی عاملان آتش سوزی در دستور کار قرار دارد و با آنان برخورد قانونی خواهد شد.
دادستان انزلی : شناسایی عاملان آتش سوزی در دستور کار قرار دارد و با آنان برخورد قانونی خواهد شد.
وی به روسای مربوطه به عنوان ضابطین خاص از جمله محیط زیست و منابع طبیعی و رئیس پلیس آگاهی به عنوان ضابط عام دستور شناسایی عاملان را صادر کرد و افزود: کارشناسان آتشنشانی موظف شدهاند با استفاده از تجهیزات فنی، هوایی و الکترونیکی نقطه آغاز و مبداء آتش سوزی را مشخص کنند.
کاظمپور تاکید کرد: قانونگذار برای آتش سوزی عمدی در اراضی ملی مجازاتهای سنگینی که شامل حبس و جبران خسارت و مجازاتهای تکمیلی در نظر گرفته است.
راهکارهای پیشگیرانه
محمد مهرو کارشناس ارشد علوم و مهندسی محیط زیست با اشاره به دلایل بروز آتش سوزی در تالاب انزلی اظهار کرد: وقوع آتشسوزیها عوامل متعددی چون خشکی تالاب و خروج آب به سمت دریا، تصرف زمین، انتقام گیری از نیروهای حفاظتی به دلیل جلوگیری از شکار و یا صید غیرقانونی و یا با هدف خرابکاری و آسیب به طبیعت انجام میشود.
وی با بیان اینکه بررسی علت دقیق آتش سوزیها مستلزم اقدامات فنی، کارشناسی و اطلاعاتی است، ادامه داد: متاسفانه، آتشسوزیها موجب شده تا بخشهای زیادی از اراضی نیزاری تالاب طعمه آتش شوند.
وی ادامه داد: راهکار پیشگیری از تکرار چنین حوادثی به مدیریت اکولوژیک تالاب باز میگردد و هم به تقویت ساز و کارهای حقوقی و قضائی؛ مدیریت صحیح آب و احیای توان طبیعی آن میتواند نقش مهمی در کاهش خطر حریق ایفا کند؛ همچنین برخوردهای بازدارنده قانونی با عاملان آتش سوزی نیز ضروری است.
کارشناس محیط زیست: : عمده این آتش سوزی ها یا با انگیزههایی مانند تصرف زمین، انتقام گیری از نیروهای حفاظتی به دلیل جلوگیری از شکار و یا صید غیرقانونی و یا با هدف خرابکاری و آسیب به طبیعت انجام میشود.
خاموش کردن حریق به صورت دستیک مبود امکانات لجستیکی
این کارشناس ارشد علوم و مهندسی محیط زیست با اشاره به کمبود امکانات اطفای حریق در گیلان تصریح کرد: گیلان با فقر امکانات لجستیکی برای مقابله با آتش سوزی مواجه است.
مه رو: گیلان با فقر امکانات لجستیکی برای مقابله با آتش سوزی مواجه است.
مه رو ادامه داد: با تغییر شرایط تالاب، امکانات حفاظت نیز باید بروز رسانی شود؛ استفاده از ماشینهای آبپاش سبک، شیلنگهای آتش نشانی مناسب و آموزش و توانمند سازی نیروهای حفاظت برای مقابله با گسترش حریق نیز باید در دستور کار متولیان قرار گیرد.
مه رو با تاکید بر ظرفیت جوامع محلی در حفظ و صیانت از تالاب و عرصههای طبیعی بیان کرد: در حوزه تالاب انزلی ظرفیتی به نام جوامع محلی به اصطلاح شناسنامه دار وجود دارد که تعاونیها و اتحادیه قایقرانی، آبندان داران و صیادان بومی را شامل میشود؛ میتوان با برنامهریزی صحیح و تدوین نقشه راه مشخص از مشارکت آنان در آگاهی افزایی در راستای صیانت از منابع ملی و طبیعی و مقابله با بحران ها از جمله آتش سوزی بهره گرفت.
وی افزود: تعلق خاطر مردم بومی به تالاب انزلی بیش از سایر اقشار جامعه است؛ اما این ظرفیت سالهاست یا نادیده گرفته شده و یا به درستی از آن در راستای حفاظت از تالاب به کار گرفته نشده است.
بهره گیری از فناوریهای نوین
این کارشناس ارشد علوم و مهندسی محیط زیست استفاده از فناوریهای نوین را یکی دیگر از راهکار های پیشنهادی دانست و اظهار کرد: پایش آنلاین مناطق با استفاده از فناوریهای نوین نظیر پهپادها میتواند نقش موثری در پیشگیری و مدیریت بحران داشته باشد.
وی گفت: هر ساله با وزیدن بادهای گرم جنوبی در برخی از ایام سال شاهد آتش سوزی در اراضی جنگلی و تالابی استان هستیم؛ در چنین شرایط جوی بسیج امکانات و نیروی انسانی برای گشتهای پیشگیرانه و پایش تصویری مستمر ضروری است.
وی تصریح کرد: از این طریق ضمن پیشگیری از بروز بحران در صورت وقوع آتش نیز در میتوان در کوتاهترین زمان اقدامات بازدارنده و کنترل آتش را انجام داد.
تالاب انزلی سالهاست که باوجود مشکلاتی نظیر تهاجم گیاهان سنبل آبی، آزولا، انباشت رسوبات، عدم آبخیزداری، ورود انواع فاضلابهای خانگی و صنعتی، تسریع در روند خشک شدن براثر کاهش تراز آب دریای خزر با آتش سوزیهای عمدی روبرو است.
تجربه نشان داده حفاظت از تالاب انزلی تنها با حضور نیروهای امدادی و خدمات رسان میسر نیست؛بلکه نیازمند نظارت مستمر از سوی مسئولان ذیربط و جوامع محلی و برخورد قاطع مراجع قضائی است؛ اگر این هم افزایی شکل نگیرد هر شعله کوچک زخمی عمیق بر پیکر تالاب انزلی مینشاند
کد خبر:
44160
